दीपेन्द्र थापा
मंगलबार, भदौ ३१, २०७६

नेपाल भिजिट–२०२० को सम्मुखमा छ । मुलुकले लिएको लक्ष्य पूरा गर्न र भ्रमण वर्ष मनाउनका लागि पर्यटन क्षेत्रसँग सम्बन्धित क्रियाशिल संस्थाहरूले भिजिट नेपाल–२०२० लाई सफल बनाउन विशेष कार्यक्रम ल्याउन सकेका छैनन् । पर्यटन क्षेत्रमा अहिले राष्ट्रिय तथा क्षेत्रीय स्तरका संघसंस्था भए पनि पर्यटन विकासका लागि प्रादेशिक र स्थानीय स्तरमा पर्यटनका लागि देशको संरचनाअनुरूप कार्य गरेको पाइँदैन ।

135
विश्वास गौचन
मंगलबार, भदौ ३१, २०७६

सानो छँदा राजारानी र देशभक्तिले भरिएको गीत र समाचार रेडियो नेपालबाट घन्किन्थ्यो । यति सानो रेडियोमा कसरी मान्छे अटाएको होला भनेर अचम्म लाग्थ्यो । राजसंस्थाप्रति असीम श्रद्धा थियो । गाउँमा बिजुली थिएन, घरमा मट्टीतेलको मधुरो टुकी बल्थ्यो, तर बगाले परिवारको जिन्दगी रमाइलो र जीवन्त थियो ।

148
गजेन्द्र बुढाथोकी
मंगलबार, भदौ ३१, २०७६

नेकपा डबलका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहालको घरबेटी भनेर चिनिएका ठेकेदार शारदा अधिकारीलाई हालै मात्र मेलम्ची खानेपानी आयोजनाका बाँकी कामको ठेक्का दिइयो । सरकारका प्रतिरक्षकहरूले ठेकेदार अधिकारी प्रचण्डका घरबेटी भएकै कारण ठेकेदार अधिकारीले किन ठेक्का पाउन नहुने ? जबकि उनले सार्वजनिक खरिद नियमावलीअनुसार कम दरमा ठेक्का सक्ने गरी बोलपत्र पेस गरेका छन् भन्ने तर्क अघि सारेका छन् । सरसर्ती हेर्दा यो प्रतिक्रिया पनि सही नै मान्नुपर्ने हुन्छ, किनकि उनले सार्वजनिक खरिद ऐनअन्तर्गतका सबै प्रक्रिया पूरा गराएकै छन् ।

433
भगवान खनाल
सोमवार, भदौ ३०, २०७६

नेपालको स्थानीय तह सबल भूमिकामा छ । नेपालको संविधान, २०७२ मा संंवैधानिक हक, अधिकार सुनिश्चिताले स्थानीय तह सबल बनेको हो । विगतमा विकेन्द्रीकरण भनिए पनि स्थानीय निकायलाई केन्द्रीकरणले घाँटी थिचेको थियो । अहिले स्थानीय तहलाई संविधानमा नै अधिकार निक्षेपणसहित विकेन्द्रीकरणको अधिकार प्रदत्त भएकाले तिनले स्थानीय सरकारको पगरी गुथेका छन् । यसैले स्थानीय तहले सरकारको हैसियतमा नागरिकलाई न्यानो दिन सक्नुपर्छ ।

221
रमेश भट्टराई
सोमवार, भदौ ३०, २०७६

हिजो मात्र यस वर्षको ‘सुनिश्चित बालअधिकार : समृद्ध नेपालको आधार’ भन्ने नारा बोकेर देशले बालदिवस मनायो । मीठा कुरा त भए, तर प्रतिबद्धता कार्यान्वयनको अभाव छ । सडक बालबालिकाको रोदनमा कारुणिक चित्कार खोलाको गीत बनिरहेको दृश्य आज एक्काइसौँ शताब्दीकै प्रताडना हो । आजको नेपालमा ६ लाख बालश्रमिक जोखिम मोलेर छाक टार्छन् । नेपालमा ५ वर्ष पहिलादेखि ७७ लाख ७० हजारमध्ये अभैm ४० प्रतिशत बालश्रमिकको दुर्दशा छिपेर बसेको छ ।

239
रवीन्द्र भट्टराई
सोमवार, भदौ ३०, २०७६

हामीलाई लागेको छ, सेयरको मूल्य बढे मात्र फाइदा हुन्छ । सेयर किनबेचमा होस् वा अन्य कुनै पनि व्यापारमा दुईवटा मूल्य हुन्छन्— खरिद मूल्य र बिक्री मूल्य । नाफा वा घाटा हुनमा दुवै मूल्यको भूमिका महत्वपूर्ण हुन्छ । किनेको मूल्यभन्दा बिक्री मूल्य बढी भए नाफा हुन्छ, तर नाफा गर्ने यो मात्र तरिका होइन । यदि हामीले खरिद वा लागत मूल्यलाई नै कम गर्न सक्यौं भने पनि नाफा कमाउन सकिन्छ । यसको अर्थ हो— मूल्य बढेर वा लागत घटाएर नाफा कमाउने भन्ने ।

1033
समीर रेग्मी
आइतवार, भदौ २९, २०७६

व्यापारयुद्ध नरम भएको संकेतसँगै न्युयोर्कदेखि फ्रांकफर्ट र सांघाईसम्मका विश्वव्यापी बजारहरूमा सुधारको संकेत देखिएको छ । बुधबार विश्वकै दोस्रो ठूलो अर्थतन्त्र भएको चीनले अमेरिकासँगको व्यापार वार्ताका लागि मार्गप्रशस्त गर्न केही अमेरिकी सामग्रीमा आयात शुल्क लगाउने आफ्नो अघिल्लो निर्णयलाई केही समयका लागि रोकेको थियो । यसपछि विश्वव्यापी सेयर बजारले एकाएक आफ्नो माथि चढ्ने क्रमलाई बढाएका थिए । शुक्रबार समग्र एसियाली बजार उकालो लागेको थियो ।

397
विमल सुवेदी
आइतवार, भदौ २९, २०७६

विश्वव्यापीकरण, आर्थिक उदारीकरण र सूचना तथा सञ्चारमा आएको ठूलो परिवर्तनले वैदेशिक रोजगारी अर्थात् आप्रवासनलाई यति सरल बनाएको छ कि अहिले हरेक देशका नागरिक आफ्नो भूगोल छोडेर अवसरका खोजीमा विभिन्न मुलुकमा जाने प्रवृत्ति बढेको छ । वैदेशिक रोजगार अर्थात् आप्रवासन वर्तमान विश्वको महत्वपूर्ण र चुनौतीपूर्ण विषय बनेको अवस्थामा नेपाल पनि वैदेशिक रोजगारीबाट मुक्त हुन सक्ने कुरा भएन । २०४६ सालको राजनीतिक परिवर्तनले ल्याएको खुला अर्थनीति र नेपालको वैदेशिक रोजगार ऐनमा गरिएको परिवर्तनसँगै विदेशमा जाने नेपालीको संख्यामा उल्लेख्य वृद्धि भएको पहिन्छ ।

1012
शम्भु घिमिरे
आइतवार, भदौ २९, २०७६

सन् १९९० को दशकमा देशमा आर्थिक उदारीकरणको नीति अवलम्बन गरी सरकारी स्वामित्वमा रहेका रुग्ण उद्योगहरू निजीकरण हुन थाले । त्यससँगै निजी क्षेत्रमा बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरू स्थापना हुन थाले । यसै क्रममा देशमा गरिबी घटाउने, ग्रामीण भेगमा वित्तीय पहुँच बढाउनेजस्ता बृहत् राष्ट्रिय आर्थिक उद्देश्य प्राप्तिका लागि लघुवित्त वित्तीय संस्थाको स्थापना भएको देखिन्छ । बिस्तारै संस्थाको संख्यामा वृद्घि हुँदै गयो र नयाँ–नयाँ संस्था स्थापनाका लागि दबाब पनि बढ्न थाल्यो । हाल नयाँ संस्था स्थापनाका लगि निवेदन लिने काम रोकिए पनि पहिले निवेदन दिएकाहरूलाई स्वीकृति दिनेकाम जारी छ ।

239
एजेन्सी
शुक्रवार, भदौ २७, २०७६

चीनले अमेरिकासँग चाँडै गर्न लागेको व्यापार वार्ताअघि १६ किसिमका अमेरिकी सामानमा लगाइरहेको करमा छुट गरेको घोषणा गरेको छ । दुवै देशबीच अर्को महिना व्यापार वार्ता हुँदैछ । यी कर छुटहरू आगामी सेप्टेम्बर १७ देखि लागू हुने चीनको भन्सार आयोगले जनाएको छ । छुट हुने वस्तुको सूचीमा सामुद्रिक खाद्य सामग्रीहरू र क्यान्सर प्रतिरोधी औषधिहरूसमेत रहेका छन् ।

231
ज्ञानमणि नेपाल कालोटोपी
शुक्रवार, भदौ २७, २०७६

नजिकिंदै गरेका चाडपर्वहरू दसैं, तिहार, छठमा उपभोक्तालाई राहत दिनुका साथै बजारमा हुने अस्वाभाविक मूल्यवृद्धिलाई नियन्त्रण गर्न सरकारले भदौ २३ गतेदेखि राजधानीलगायत देशभरका मुख्य सहरहरूमा सुपथ मूल्य पसल सञ्चालन गरेको छ । यो विगत वर्षहरूकै निरन्तरता हो । सरकारी स्वामित्वमा रहेका नेपाल खाद्य संस्थान र साल्ट ट्रेडिङ कर्पोरेसनलगायतले काठमाडौं उपत्यका र उपत्यकाबाहिर सहुलियत पसल सञ्चालन गरेका हुन् ।

278
प्रा. डा. हरि शर्मा
शुक्रवार, भदौ २७, २०७६

पर्यटन उद्योग हाम्रो मुलुकको अर्थतन्त्रका लागि कामधेनु गाई समान रहेको निर्विवाद छ । यसका माध्यमबाट विश्वभरि नै नेपाल एउटा सर्वोत्कृष्ट गन्तव्यका रूपमा परिचित छ । कालिदासको मेघदूतमा वर्णित अमरावती र कैलाश पर्वतमालाले सुसज्जित नेपाल प्राचीनकालदेखि नै देवभूमिका रूपमा विकसित हुँदै यहाँका बासिन्दाहरूमाझ प्रकृति र संस्कृतिप्रति अविछिन्न रूपले सदैव नवीनतम प्रेम तथा सहिष्णुताको कञ्चनजंघा प्रवाहित गर्दै आइरहेको हाम्रा धार्मिक र सांस्कृतिक ग्रन्थहरूमा गरिएको बयानबाट हामी अनभिज्ञ छैनौँ । विज्ञानले समस्त संसारलाई उत्तर आधुनिकतातर्फ लठ्याइरहेको परिप्रेक्ष्यमा पनि हामीले आफ्नो पुरातन सनातनको संरक्षण र संवद्र्धन गर्दै नेपाललाई विश्वमा एउटा अनुपम प्राकृतिक र सांस्कृतिक भूमिका रूपमा प्रतिस्थापित गर्न सफल छौं ।

280
कारोबार संवाददाता
बिहिवार, भदौ २६, २०७६

विश्वकै अग्लो हिमचुचुरो सगरमाथालाई परापूर्वकालदेखि बस्दै आएका कुलुङ, शेर्पालगायतका आदिवासी जनजातिले स्थानीय रूपमा भन्दै आएको नाम ‘चोमोलुङमा’ हो । तर, धेरै पछि सम्भवतः परापूर्वकालदेखि नै चिनिँदै आएको चोमोलुङ्मा नामको सट्टा ‘सगर+माथा’= सगरमाथा भनी नेपाली-खसकरण गरियो अर्थात् ‘सगरमाथा’ नयाँ नाम दिइयो ।

393
कारोबार संवाददाता
बिहिवार, भदौ २६, २०७६

वि.सं. ०६२-६३ को राजनीतिक परिर्वतनपश्चात्, त्यसले समग्र राज्यको शासकीय स्वरूपमा पनि परिर्वतन ल्यायो, त्यो जनआन्दोलनको भावनाको मर्म थियो या थिएन, त्यो भावी पुस्ता र समयले नै बताउनेछ । तर, २ सय ६ वर्षको शाहकालीन व्यवस्थामा परिवर्तन गरी प्रजातन्त्र, लोकतन्त्र हुँदै देश अहिले गणतन्त्रमा प्रवेश गरिसकेको विद्यमान अवस्था कायमै छ । यसै क्रममा राज्यको शासकीय व्यवस्थामा पनि तीन तहको सरकारको परिकल्पना र कार्यान्वयन गरिएको छ ।

395
अच्युतप्रसाद पौडेल ‘चिन्तन’
बिहिवार, भदौ २६, २०७६

साविकमा सरकारले निर्यात व्यापार वृद्धि गर्ने हेतुले व्यापार एकीकृत रणनीतिअन्तर्गत नौवटा वस्तुको पहिचान गरेकोमा हालै यसमा परिमार्जन गर्दै सरकारले निर्यातका लागि २८ वस्तुको पहिचान गरेको छ । साविकमा जुत्ता, पस्मिना, लेदर आदिलाई मात्र पहिचानका रूपमा तोकिएकोमा हाल अलैँची, अदुवा, चिया, जडीबुटी तथा आयुर्वेदिक सामग्री, कपडा र धागो, लेदर, जुत्ता, च्यांग्रा,, पस्मिना, गलैँचा, तरकारी, तरकारीको बीउ, फलफुल र जुस, मह, चाउचाउ,, तयारी पोसाक, गहना, ऊनीका उत्पादन, हस्तकलाका सामान, मुसुरो, जुट ब्याग, छुर्पी, रुद्राक्ष आदि २८ वस्तुको पहिचानसँगै निर्यात व्यापार वृद्धिको अपेक्षा गरेको देखिन्छ ।

244